قانون اساسی - فصل چهارم: اقتصاد و امور مالی

از قانون ایران ما
نسخهٔ تاریخ ۱۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۹ توسط Mardom (بحث | مشارکت‌ها) (←اصل‏ چهل و هفتم: عنوان برای آن افزوده شد. کوتاه و کلی و غیرمذهبی شد.)
قانون اساسی ایران
قانون اساسی ایران

قانون اساسی   این صفحه فصلی از فصل‌های قانون اساسی است.

اصل‏ چهل و سوم: عدالت اجتماعی و اقتصاد ملی

اقتصاد ملی باید بر پایه‌ی عدالت اجتماعی و فرصت برابر سامان یابد، به‌گونه‌ای که استقلال کشور، رفع فقر و محرومیت، و توسعه پایدار تضمین شود. دولت موظف است با سیاست‌گذاری شفاف و عادلانه، از تمرکز ثروت و انحصار جلوگیری کرده و شرایط رشد و پیشرفت عمومی را فراهم آورد.

اصل‏ چهل و چهارم: سامانه‌ی مالکیت

اقتصاد ملی بر پایه ترکیب مالکیت خصوصی، تعاونی‌ها و مالکیت عمومی سامان می‌یابد. دولت موظف است رقابت سالم و عدالت اجتماعی را تضمین کند و از تمرکز قدرت اقتصادی جلوگیری نماید.

اصل‏ چهل و پنجم: منابع ملی

منابع طبیعی و ثروت‌های عمومی متعلق به کشور است و بهره‌برداری از آن‌ها باید در جهت منافع عمومی و با رعایت توسعه پایدار و حفظ محیط زیست باشد.

اصل‏ چهل و ششم: مالکیت خصوصی

مالکیت خصوصی که به‌شکل قانونی به دست آمده باشد محترم است و حدود آن را قانون بر اساس عدالت اجتماعی و منافع عمومی تعیین می‌کند.

اصل‏ چهل و هفتم: حمایت از مالکیت

هیچ‌کس را نمی‌توان از مالکیت قانونی محروم کرد مگر به حکم دادگاه مستقل و با جبران عادلانه.

اصل‏ چهل و هشتم

در بهره‏ برداری‏ از منابع طبیعی‏ و استفاده‏ از درآمدهای‏ ملی‏ در سطح‏ استانها و توزیع فعالیتهای‏ اقتصادی‏ میان‏ استانها و مناطق‏ مختلف‏ کشور، باید تبعیض‏ در کار نباشد، به‏ طوری‏ که‏ هر منطقه‏ فراخور نیازها و استعداد رشد خود، سرمایه‏ و امکانات‏ لازم‏ در دسترس‏ داشته‏ باشد.

اصل‏ چهل و نهم

دولت‏ موظف‏ است‏ ثروتهای‏ ناشی‏ از ربا، غصب‏، رشوه‏، اختلاس‏، سرقت‏، قمار، سوء ‎‎‎‎استفاده‏ از موقوفات‏، سوء استفاده‏ از مقاطعه‏ کاریها و معاملات‏ دولتی‏، فروش‏ زمینهای‏ موات‏ و مباحات‏ اصلی‏، دایر کردن‏ اماکن‏ فساد و سایر موارد غیر مشروع‏ را گرفته‏ و به‏ صاحب‏ حق‏ رد کند و در صورت‏ معلوم‏ نبودن‏ او به‏ بیت‏ المال‏ بدهد. این‏ حکم‏ باید با رسیدگی‏ و تحقیق‏ و ثبوت‏ شرعی‏ به‏ وسیله‏ دولت‏ اجرا شود.

اصل‏ پنجاهم

در جمهوری‏ اسلامی‏، حفاظت‏ محیط زیست‏ که‏ نسل‏ امروز و نسلهای‏ بعد باید در آن‏ حیات‏ اجتماعی‏ رو به‏ رشدی‏ داشته‏ باشند، وظیفه‏ عمومی‏ تلقی‏ می‏ گردد. از این‏ رو فعالیتهای‏ اقتصادی‏ و غیر آن‏ که‏ با آلودگی‏ محیط زیست‏ یا تخریب‏ غیر قابل‏ جبران‏ آن‏ ملازمه‏ پیدا کند، ممنوع‏ است‏.

اصل‏ پنجاه و یکم

هیچ‏ نوع‏ مالیات‏ وضع نمی‏ شود مگر به‏ موجب‏ قانون‏. موارد معافیت‏ و بخشودگی‏ و تخفیف‏ مالیاتی‏ به‏ موجب‏ قانون‏ مشخص‏ می‏ شود.

اصل‏ پنجاه و دوم

بودجه‏ سالانه‏ کل‏ کشور به‏ ترتیبی‏ که‏ در قانون‏ مقرر می‏ شود از طرف‏ دولت‏ تهیه‏ و برای‏ رسیدگی‏ و تصویب‏ به‏ مجلس‏ شورای‏ اسلامی‏ تسلیم‏ می‏ گردد. هر گونه‏ تغییر در ارقام‏ بودجه‏ نیز تابع مراتب‏ مقرر در قانون‏ خواهد بود.

اصل‏ پنجاه و سوم

کلیه‏ دریافتهای‏ دولت‏ در حساب های‏ خزانه‏ داری‏ کل‏ متمرکز می‏ شود و همه‏ پرداختها در حدود اعتبارات‏ مصوب‏ به‏ موجب‏ قانون‏ انجام‏ می‏ گیرد.

اصل‏ پنجاه و چهارم

دیوان‏ محاسبات‏ کشور مستقیمآ زیر نظر مجلس‏ شورای‏ اسلامی‏ می‏ باشد. سازمان‏ و اداره‏ امور آن‏ در تهران‏ و مراکز استانها به‏ موجب‏ قانون‏ تعیین‏ خواهد شد.

اصل‏ پنجاه و پنجم

دیوان‏ محاسبات‏ به‏ کلیه‏ حسابهای‏ وزارتخانه‏ ها، مؤسسات‏، شرکتهای‏ دولتی‏ و سایر دستگاه‏ هایی‏ که‏ به‏ نحوی‏ از انحاء از بودجه‏ کل‏ کشور استفاده‏ می‏ کنند به‏ ترتیبی‏ که‏ قانون‏ مقرر می‏ دارد رسیدگی‏ یا حسابرسی‏ می‏ نماید که‏ هیچ‏ هزینه‏ ای‏ از اعتبارات‏ مصوب‏ تجاوز نکرده‏ و هر وجهی‏ در محل‏ خود به‏ مصرف‏ رسیده‏ باشد. دیوان‏ محاسبات‏، حسابها و اسناد و مدارک‏ مربوطه‏ را برابر قانون‏ جمع آوری‏ و گزارش‏ تفریغ بودجه‏ هر سال‏ را به‏ انضمام‏ نظرات‏ خود به‏ مجلس‏ شورای‏ اسلامی‏ تسلیم‏ می‏ نماید. این‏ گزارش‏ باید در دسترس‏ عموم‏ گذاشته‏ شود.


اصل جدید

افزودن   در صورت نیاز به افزودن اصل جدید در این فصل، متن پیشنهادی آن را اینجا اضافه کنید.
فهرست فصل‌های قانون اساسی
قانون اساسی ایران
قانون اساسی ایران