قانون اساسی - فصل اول: اصول کلی: تفاوت میان نسخه‌ها

از قانون ایران ما
Mardom (بحث | مشارکت‌ها)
←اصل‏ اول: افزودن نام
جز تغییر نام الگوی پاکسازی (حذف نام ویکی‌پدیا از نام الگو)
 
(۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:




{{قانون اساسی}}{{ویکی‌پدیا:فهرست الگوهای پیامی/پاک‌سازی}}{{فصل قانون اساسی}}
{{قانون اساسی}}{{فهرست الگوهای پیامی/پاک‌سازی}}{{فصل قانون اساسی}}


== اصل اول: حاکمیت ==
== اصل اول: سامانه‌ی سیاسی ==
قدرت و مشروعیت سیاسی از مردم سرچشمه می‌گیرد. شاه و مردم در پیوندی متقابل، پشتیبان یکدیگر بوده و برای تعالی و پیشرفت کشور همکاری می‌کنند.
قدرت و مشروعیت سیاسی از مردم سرچشمه می‌گیرد. شاه و مردم در پیوندی متقابل، پشتیبان یکدیگر بوده و برای تعالی و پیشرفت کشور همکاری می‌کنند.


== اصل‏ دوم ==
== اصل‏ دوم: شکل سامانه‌ی سیاسی ==
جمهور اسلامی‏، نظامی‏ است‏ بر پایه‏ ایمان‏ به‏:
حکومت، شاهنشاهی مشروطه و مبتنی بر اصول دموکراسی مدرن است. خواست اکثریت مردم اساس تصمیم‌گیری است، با تضمین کامل حقوق اقلیت.


# خدای‏ یکتا ( لااله‏ الاالله‏ ) و اختصاص‏ حاکمیت‏ و تشریع به‏ او و لزوم‏ تسلیم‏ در برابر امر او.
== اصل‏ سوم: ارزش‌های بنیادی ==
# وحی‏ الهی‏ و نقش‏ بنیادی‏ آن‏ در بیان‏ قوانین‏.
کرامت انسانی، آزادی، برابری در حقوق پایه، و عدالت اجتماعی اصول بنیادین کشور به شمار می‌روند.
# معاد و نقش‏ سازنده‏ آن‏ در سیر تکاملی‏ انسان‏ به‏ سوی‏ خدا.
# عدل‏ خدا در خلقت‏ و تشریع.
# امامت‏ و رهبری‏ مستمر و نقش‏ اساسی‏ آن‏ در تداوم‏ انقلاب‏ اسلام‏.
# کرامت‏ و ارزش‏ والای‏ انسان‏ و آزادی‏ توام‏ با مسئولیت‏ او در برابر خدا، که‏ از راه‏ : الف‏ - اجتهاد مستمر فقهای‏ جامع الشرایط بر اساس‏ کتاب‏ و سنت‏ معصومین‏ سلام‏ الله‏ علیهم‏ اجمعین‏، ب‏ - استفاده‏ از علوم‏ و فنون‏ و تجارب‏ پیشرفته‏ بشری‏ و تلاش‏ در پیشبرد آنها، ج‏ - نفی‏ هر گونه‏ ستمگری‏ و ستم‏ کشی‏ و سلطه‏ گری‏ و سلطه‏ پذیری‏، قسط و عدل‏ و استقلال‏ سیاسی‏ و اقتصادی‏ و اجتماعی‏ و فرهنگی‏ و همبستگی‏ ملی‏ را تأمین‏ می‏ کند.


== اصل‏ سوم ==
== اصل‏ چهارم: تمامیت ارضی، استقلال و ساختار فدرال ==
دولت‏ جمهور اسلامی‏ ایران‏ موظف‏ است‏ برای‏ نیل‏ به‏ اهداف‏ مذکور در
کشور واحد، مستقل و غیرقابل تجزیه است.
اصل‏ دوم‏، همه‏ امکانات‏ خود را برای‏ امور زیر به‏ کار برد:


# ‎‎‎‎‎‎ایجاد محیط مساعد برای‏ رشد فضایل‏ اخلاقی‏ بر اساس‏ ایمان‏ و تقوی‏ و مبارزه‏ با کلیه‏ مظاهر فساد و تباهی‏.
نظام سیاسی بر پایه ساختار '''فدرالی''' سامان می‌یابد؛ بدین معنا که ایالات/استان‌ها در چارچوب قانون اساسی دارای خودگردانی و اختیارات ویژه در امور داخلی، فرهنگی، اقتصادی و اداری خویش هستند.
# ‎‎‎‎‎‎بالا بردن‏ سطح‏ آگاهی‏ های‏ عمومی‏ در همه‏ زمینه‏ ها‏ با استفاده‏ صحیح‏ از مطبوعات‏ و رسانه‏ های‏ گروهی‏ و وسایل‏ دیگر.
# ‎‎‎‎‎‎آموزش‏ و پرورش‏ و تربیت‏ بدنی‏ رایگان‏ برای‏ همه‏ در تمام‏ سطوح‏، و تسهیل‏ و تعمیم‏ آموزش‏ عالی‏.
# ‎‎‎‎‎‎تقویت‏ روح‏ بررسی‏ و تتبع و ابتکار در تمام‏ زمینه‏ های‏ علمی‏، فنی‏، فرهنگی‏ و اسلامی‏ از طریق‏ تأسیس‏ مراکز تحقیق‏ و تشویق‏ محققان‏.
# طرد کامل‏ استعمار و جلوگیری‏ از نفوذ اجانب‏.
# ‎‎‎‎‎‎محو هر گونه‏ استبداد و خودکامگی‏ و انحصارطلبی‏.
# ‎‎‎‎‎‎تأمین‏ آزادیهای‏ سیاسی‏ و اجتماعی‏ در حدود قانون‏.
# ‎‎‎‎‎‎مشارکت‏ عامه‏ مردم‏ در تعیین‏ سرنوشت‏ سیاسی‏، اقتصادی‏، اجتماعی‏ و فرهنگی‏ خویش‏.
# رفع تبعیضات‏ ناروا و ایجاد امکانات‏ عادلانه‏ برای‏ همه‏، در تمام‏ زمینه‏ های‏ مادی‏ و معنوی‏.
# ایجاد نظام‏ اداری‏ صحیح‏ و حذف‏ تشکیلات‏ غیر ضرور.
# ‎‎‎‎‎‎تقویت‏ کامل‏ بنیه‏ دفاع‏ ملی‏ از طریق‏ آموزش‏ نظامی‏ عمومی‏ برای‏ حفظ استقلال‏ و تمامیت‏ ارضی‏ و نظام‏ اسلامی‏ کشور.
# پی‏ ریزی‏ اقتصادی‏ صحیح‏ و عادلانه‏ بر طبق‏ ضوابط اسلامی‏ جهت‏ ایجاد رفاه‏ و رفع فقر و برطرف‏ ساختن‏ هر نوع‏ محرومیت‏ در زمینه‏ های‏ تغذیه‏ و مسکن‏ و کار و بهداشت‏ و تعمیم‏ بیمه‏.
# تأمین‏ خودکفایی‏ در علوم‏ و فنون‏ و صنعت‏ و کشاورزی‏ و امور نظامی‏ و مانند اینها.
# تأمین‏ حقوق‏ همه‏ جانبه‏ افراد از زن‏ و مرد و ایجاد امنیت‏ قضایی‏ عادلانه‏ برای‏ همه‏ و تساوی‏ عموم‏ در برابر قانون‏.
# توسعه‏ و تحکیم‏ برادری‏ اسلامی‏ و تعاون‏ عمومی‏ بین‏ همه‏ مردم‏.
# تنظیم‏ سیاست‏ خارجی‏ کشور بر اساس‏ معیارهای‏ اسلام‏، تعهد برادرانه‏ نسبت‏ به‏ همه‏ مسلمانان‏ و حمایت‏ بی‏ دریغ از مستضعفان‏ جهان‏.


== اصل‏ چهارم ==
امور کلان همچون سیاست خارجی، دفاع ملی، واحد پول، تابعیت و حفظ تمامیت ارضی در اختیار دولت مرکزی است.
‎‎‎‎‎کلیه‏ قوانین‏ و مقررات‏ مدنی‏، جزایی‏، مالی‏، اقتصادی‏،
اداری‏، فرهنگی‏، نظامی‏، سیاسی‏ و غیر اینها باید بر اساس‏ موازین‏ اسلامی‏ باشد.
این‏ اصل‏ بر اطلاق‏ یا عموم‏ همه‏ اصول‏ قانون‏ اساسی‏ و قوانین‏ و مقررات‏ دیگر
حاکم‏ است‏ و تشخیص‏ این‏ امر بر عهده‏ فقهای شورای‏ نگهبان‏ است‏.


== اصل‏ پنجم ==
هیچ ایالت یا واحد فدرال حق جدایی یا سلب حاکمیت ملی را ندارد، اما در چارچوب قانون اساسی می‌تواند بر اداره‌ی داخلی خویش استقلال داشته باشد.
در زمان‏ غیب‏ حضرت‏ ولی‏ عصر "عجل‏ الله‏ تعالی‏ فرجه‏" در جمهوری‏
اسلامی‏ ایران‏ ‎‎‎‎‎‎‎ ولایت‏ امر و امامت‏ امت‏ بر عهده‏ فقیه‏ عادل‏ و با
تقوی‏، آگاه‏ به‏ زمان‏، شجاع‏، مدیر و مدبر است‏ که‏ طبق‏ اصل‏ یکصد و هفتم‏
عهده‏ دار آن‏ می‏ گردد.


‎‎''اصل‏ سابق‏: اصل‏ پنجم‏: در زمان‏ غیبت‏ حضرت‏ ولی‏ عصر، عجل‏ الله‏ تعالی‏
== اصل‏ پنجم: بی‌طرفی دولت نسبت به عقاید و ایدیولوژی‌ها ==
فرجه‏، در جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ ولایت‏ امر و امامت‏ امت‏ بر عهده‏ فقیه‏ عادل‏
دولت در برابر تمام باورها، مذاهب و دیدگاه‌ها بی‌طرف است و هیچ عقیده‌ای را بر دیگری برتر نمی‌داند. اصول قانون اساسی بر اساس حقوق بنیادین بنا شده و عقاید مذهبی و ایدیولوژیک در آن جایی ندارد.
و با تقوی‏، آگاه‏ به‏ زمان‏، شجاع‏، مدیر و مدبر است‏، که‏ اکثریت‏ مردم‏ او را
به‏ رهبری‏ شناخته‏ و پذیرفته‏ باشند و در صورتی‏ که‏ هیچ‏ فقیهی‏ دارای‏ چنین‏
اکثریتی‏ نباشد رهبر یا شورای‏ رهبری‏ مرکب‏ از فقهای‏ واجد شرایط بالا طبق‏ اصل‏
یکصد و هفتم‏ عهده‏ دار آن‏ می‏ گردد.''


== اصل ‏ششم ==
== اصل ‏ششم: حقوق اولیه ==
در جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ امور کشور باید به‏ اتکاء آراء عمومی‏ اداره‏
دولت و نظام شاهنشاهی متعهد به رعایت و پاسداشت اصول اعلامیه جهانی حقوق بشر و کنوانسیون‌های بین‌المللی مرتبط با آزادی‌ها و حقوق اساسی انسان‌ها است.
شود از راه‏ انتخابات‏: انتخاب‏ رئیس‏ جمهور، نمایندگان‏ مجلس‏ شورای‏ اسلامی‏،
اعضاءی‏ شوراها و نظایر اینها، یا از راه‏ همه‏ پرسی‏ در مواردی‏ که‏ در اصول‏
دیگر این‏ قانون‏ معین‏ می‏ گردد.


== اصل‏ هفتم ==
== اصل هفتم ==
طبق‏ دستور قرآن‏ کریم‏: "و امرهم‏ شوری‏ بینهم‏" و "شاورهم‏ فی‏
الامر" شوراها، مجلس‏ شورای‏ اسلامی‏، شورای‏ استان‏، شهرستان‏، شهر، محل‏، بخش‏،
روستا و نظایر اینها از ارکان‏ تصمیم‏ گیری‏ و اداره‏ امور کشورند. موارد، طرز
تشکیل‏ و حدود اختیارات‏ و وظایف‏ شوراها را این‏ قانون‏ و قوانین‏ ناشی‏ از آن‏
معین‏ می‏ کند.


== اصل‏ هشتم ==
== اصل هشتم ==
در جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ دعوت‏ به‏ خیر، امر به‏ معروف‏ و نهی‏ از
منکر وظیفه‏ ای‏ است‏ همگانی‏ و متقابل‏ بر عهده‏ مردم‏ نسبت‏ به‏ یکدیگر، دولت‏
نسبت‏ به‏ مردم‏ و مردم‏ نسبت‏ به‏ دولت‏. شرایط و حدود و کیفیت‏ آن‏ را قانون‏
معین‏ می‏ کند. "والمؤمنون‏ و المؤمنات‏ بعضهم‏ اولیاء بعض‏ یأمرون‏ بالمعروف‏ و
ینهون‏ عن‏ المنکر".


== اصل‏ نهم ==
== اصل نهم ==
در جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ آزادی‏ و استقلال‏ و وحدت‏ و تمامیت‏ اراضی‏
کشور از یکدیگر تفکیک‏ ناپذیرند و حفظ آنها وظیفه‏ دولت‏ و آحاد ملت‏ است‏. هیچ‏
فرد یا گروه‏ یا مقامی‏ حق‏ ندارد به‏ نام‏ استفاده‏ از آزادی‏، به‏ استقلال‏
سیاسی‏، فرهنگی‏، اقتصادی‏، نظامی‏ و تمامیت‏ ارضی‏ ایران‏ کمترین‏ خدشه‏ ای‏ وارد
کند و هیچ‏ مقامی‏ حق‏ ندارد به‏ نام‏ حفظ استقلال‏ و تمامیت‏ ارضی‏ کشور
آزادیهای‏ مشروع‏ را، هر چند با وضع قوانین‏ و مقررات‏، سلب‏ کند.


== اصل‏ دهم ==
== اصل دهم ==
از آنجا که‏ خانواده‏ واحد بنیادی‏ جامعه‏ اسلامی‏ است‏، همه‏ قوانین‏ و
مقررات‏ و برنامه‏ریزیهای‏ مربوط باید در جهت‏ آسان‏ کردن‏ تشکیل‏ خانواده‏،
پاسداری‏ از قداست‏ آن‏ و استواری‏ روابط خانوادگی‏ بر پایه‏ حقوق‏ و اخلاق‏
اسلامی‏ باشد.


اصل‏ یازدهم ‎‎‎‎‎به‏ حکم‏ آیه‏ کریمه‏ "ان‏ هذه‏ امتکم‏ امه واحده‏ و انا ربکم‏
== اصل یازدهم ==
فاعبدون‏" همه‏ مسلمانان‏ یک‏ امت‏اند و دولت‏ جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ موظف‏ است‏
سیاست‏ کلی‏ خود را بر پایه‏ ائتلاف‏ و اتحاد ملل‏ اسلامی‏ قرار دهد و کوشش‏
‎‎‎‎‎‎پیگیر به‏ عمل‏ آورد تا وحدت‏ سیاسی‏، اقتصادی‏ و فرهنگی‏ جهان‏ اسلام‏ را
تحقق‏ بخشد.


== اصل‏ دوازدهم ==
== اصل دوازدم ==
دین‏ رسمی‏ ایران‏، اسلام‏ و مذهب‏ جعفری‏ اثنی‏ عشری‏ است‏ و
این‏ اصل‏ الی‏ الابد غیر قابل‏ تغییر است‏ و مذاهب‏ دیگر اسلامی‏ اعم‏ از حنفی‏،
شافعی‏، مالکی‏، حنبلی‏ و زیدی‏ دارای‏ احترام‏ کامل‏ می‏ باشند و پیروان‏ این‏
مذاهب‏ در انجام‏ مراسم‏ مذهبی‏، طبق‏ فقه‏ خودشان‏ آزادند و در تعلیم‏ و تربیت‏
دینی‏ و احوال‏ شخصیه‏ ( ازدواج‏، طلاق‏، ارث‏ و وصیت‏ ) و دعاوی‏ مربوط به‏ آن‏
در دادگاه‏ ها رسمیت‏ دارند و در هر منطقه‏ ای‏ که‏ پیروان‏ هر یک‏ از این‏ مذاهب‏
اکثریت‏ داشته‏ باشند، مقررات‏ محلی‏ در حدود اختیارات‏ شوراها بر طبق‏ آن‏ مذهب‏
خواهد بود، با حفظ حقوق‏ پیروان‏ سایر مذاهب‏.


== اصل‏ سیزدهم ==
== اصل سیزدهم ==
‎‎‎‎‎ایرانیان‏ زرتشتی‏، کلیمی‏ و مسیحی‏ تنها اقلیتهای‏ دینی‏
شناخته‏ می‏ شوند که‏ در حدود قانون‏ در انجام‏ مراسم‏ دینی‏ خود آزادند و در
احوال‏ شخصیه‏ و تعلیمات‏ دینی‏ بر طبق‏ آیین‏ خود عمل‏ میکنند.


== اصل ‏چهاردهم ==
== اصل چهاردهم ==
به‏ حکم‏ آیه‏ شریفه‏ "لاینهاکم‏ الله‏ عن‏ الدین‏ لم‏ یقاتلوکم‏
فی‏ الدین‏ و لم‏ یخرجوکم‏ من‏ دیارکم‏ ان‏ تبروهم‏ و تقسطوا الیهم‏ ان‏ الله‏
یحب‏ المقسطین‏" دولت‏ جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ و مسلمانان‏ موظفند نسبت‏ به‏ افراد
غیر مسلمان‏ با اخلاق‏ حسنه‏ و قسط و عدل‏ اسلامی‏ عمل‏ نمایند و حقوق‏ انسانی‏
آنان‏ را رعایت‏ کنند. این‏ اصل‏ در حق‏ کسانی‏ اعتبار دارد که‏ بر ضد اسلام‏ و
جمهوری‏ اسلامی‏ ایران‏ توطئه‏ و اقدام‏ نکنند.


== اصل جدید ==
== اصل جدید ==
{{اصل جدید}}
{{اصل جدید}}

نسخهٔ کنونی تا ۲۸ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۵


قانون اساسی ایران
قانون اساسی ایران

الگو:فهرست الگوهای پیامی/پاک‌سازی

قانون اساسی   این صفحه فصلی از فصل‌های قانون اساسی است.

اصل اول: سامانه‌ی سیاسی

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

قدرت و مشروعیت سیاسی از مردم سرچشمه می‌گیرد. شاه و مردم در پیوندی متقابل، پشتیبان یکدیگر بوده و برای تعالی و پیشرفت کشور همکاری می‌کنند.

اصل‏ دوم: شکل سامانه‌ی سیاسی

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

حکومت، شاهنشاهی مشروطه و مبتنی بر اصول دموکراسی مدرن است. خواست اکثریت مردم اساس تصمیم‌گیری است، با تضمین کامل حقوق اقلیت.

اصل‏ سوم: ارزش‌های بنیادی

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

کرامت انسانی، آزادی، برابری در حقوق پایه، و عدالت اجتماعی اصول بنیادین کشور به شمار می‌روند.

اصل‏ چهارم: تمامیت ارضی، استقلال و ساختار فدرال

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

کشور واحد، مستقل و غیرقابل تجزیه است.

نظام سیاسی بر پایه ساختار فدرالی سامان می‌یابد؛ بدین معنا که ایالات/استان‌ها در چارچوب قانون اساسی دارای خودگردانی و اختیارات ویژه در امور داخلی، فرهنگی، اقتصادی و اداری خویش هستند.

امور کلان همچون سیاست خارجی، دفاع ملی، واحد پول، تابعیت و حفظ تمامیت ارضی در اختیار دولت مرکزی است.

هیچ ایالت یا واحد فدرال حق جدایی یا سلب حاکمیت ملی را ندارد، اما در چارچوب قانون اساسی می‌تواند بر اداره‌ی داخلی خویش استقلال داشته باشد.

اصل‏ پنجم: بی‌طرفی دولت نسبت به عقاید و ایدیولوژی‌ها

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

دولت در برابر تمام باورها، مذاهب و دیدگاه‌ها بی‌طرف است و هیچ عقیده‌ای را بر دیگری برتر نمی‌داند. اصول قانون اساسی بر اساس حقوق بنیادین بنا شده و عقاید مذهبی و ایدیولوژیک در آن جایی ندارد.

اصل ‏ششم: حقوق اولیه

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

دولت و نظام شاهنشاهی متعهد به رعایت و پاسداشت اصول اعلامیه جهانی حقوق بشر و کنوانسیون‌های بین‌المللی مرتبط با آزادی‌ها و حقوق اساسی انسان‌ها است.

اصل یازدهم

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

اصل دوازدم

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

اصل سیزدهم

[ویرایش | ویرایش مبدأ]

اصل چهاردهم

[ویرایش | ویرایش مبدأ]
افزودن   در صورت نیاز به افزودن اصل جدید در این فصل، متن پیشنهادی آن را اینجا اضافه کنید.